Bij een boer vroeg ik of ik mijn tentje voor één nacht op zijn terrein mocht opzetten. “Hier is geen plaats,” antwoordde hij.

Bericht 12

19 Juli kwam ik met de boot uit Marokko aan in Algeciras, bij Gibraltar. Die dag had ik moeite met het vinden van een plek om mijn tent te plaatsen. Geen campings op de route naar Jimena de la Frontera en al het land links en rechts van de weg afgezet met prikkeldraad en hekken met dikke kettingen en hangsloten. Dat was vroeger veel plezieriger. Toen kon je overal de struiken in duiken en niemand zei daar wat van.

Bij een boer vroeg ik of ik mijn tentje voor één nacht op zijn terrein mocht opzetten.

“Hier is geen plaats,” antwoordde hij.

“Volgens mij kan hier het hele Spaanse leger bivakkeren,” antwoordde ik.

“Nee, hier gaat het echt niet, maar een kilometer verderop, bij de buurman, is een prima plek. Daar kunt u prachtig kamperen.”

Een kilometer verderop probeerde ik het bij boer nummer 2.

“Nee, helaas hier kunt u niet kamperen, hier lopen koeien rond.”

“”Ik zie er niet één.”

“Die komen straks, maar een kilometer terug, bij de buurman, kan het vast wel.”

En zo ging het steeds. Een afpoeiervariant was: “Ik ben niet de eigenaar van het land.”

“Kunt u die dan niet even bellen?

“Nee, ik heb toevallig niet zijn telefoonnummer bij me.”

Ik kan me voorstellen dat kamperen bij een boerderij soms even erg ongelegen komt voor de boer, maar 8 keer achter elkaar misgeschoten is toch wel een erg slechte score!

Uiteindelijk kwam ik tegen het vallen van de duisternis aan in Los Angeles (niet die van 10 miljoen inwoners in de VS, maar die van een paar honderd in de provincie Cádiz) en daar vond ik een appartement voor 30 euro: keuken met alle comfort, slaapkamer met een bed zo groot als dat uit een sprookje, zitkamer met grote platte televisie met 1100 kanalen en een badkamer met toilet douche ligbad en bubbeltjesband. (Wat doe je met zoiets?) En alles met airco, dus als ik wilde kon ik naar hartelust kou lijden die nacht. Alsof ik met mijn tentje hoog in de Andes stond.

Ik vroeg of de man iets simpelers had voor een simpel mens en tegen een simpelere prijs, maar dat had hij niet. Alles of niets!

En dus had ik een super luxe overnachting.

De volgende dag vond ik gelukkig ergens een poortje in de draadafzetting dat open kon en zo vond ik mijn super deluxe simpele plek voor de tent onder de kurkeiken.

IMG-20180809-WA0003
Mijn super deluxe simpele plek voor de tent onder de kurkeiken.
IMG-20180809-WA0005 1
De kurkeik
IMG-20180810-WA0001
Door een mooi Andalusisch landschap reed ik naar Ubrique.
IMG-20180810-WA0002
Pueblos blancos (witte dorpen)

Door een mooi Andalusisch landschap reed ik naar Ubrique, een van de pueblos blancos (witte dorpen) dat schilderachtig is gelegen tussen de bergen. Ik had deze keer geen zin om door Sevilla te gaan en daarom zette ik koers naar Villa Martin en Las Cabezas de San Juan bij de Delta van de Guadalquivir. Onderweg zag ik eindeloze velden van zonnenbloemen.

IMG-20180810-WA0003

 

Die bloemen hebben de reputatie altijd naar de zon te kijken, vandaar de naam. Dat bracht mij op het volgende raadseltje: Waarom kunnen zonnenbloemen niet groeien ten noorden van de poolcirkel?

Welnu, op 21 juni gaat daar de zon niet onder en als daar eens geen wolken zijn, wat vast wel een paar dagen in het jaar voorkomt, blijft de bloem dus meedraaien met de zon waardoor de steel getordeerd wordt tot deze afbreekt.  Een flauw mopje, maar ik ben toch wel een beetje trots op deze vondst.

Ik heb echter regelmatig geconstateerd dat zonnenbloemen zich meer van de wind af keren dan dat ze naar de zon kijken. Je zou ze dus beter anti-wind bloemen kunnen noemen dan zonnenbloemen. En daarmee ligt mijn mooie raadseltje helaas overboord.

IMG-20180810-WA0004

Ook zag ik op die route een gigantisch groot, totaal niets zeggend bord, waarop alleen stond vermeld: Wegennet van Andalusië. En daar zijn er veel meer van in Andalusië. Op zich is dat natuurlijk al bermvervuiling, maar het zou me niet hinderen als er bij snelwegen bordjes waren neergezet die de alternatieve route voor de fiets aangeven. Zulke bordjes heb ik echter in Spanje nog niet gezien en datzelfde geldt voor Frankrijk en Portugal. ‘Fietser, zoek het zelf maar uit, zolang je je maar niet op het heilig asfalt van de autosnelweg waagt!’

Uit dat onnozele bord van ongeveer 4 bij 5 meter , dus 20 vierkante meter oftewel 2000 vierkante decimeter zouden 1000 fietsbordjes van 2 vierkante decimeter gezaagd kunnen worden, zodat de vreemdeling op de fiets niet meer hoeft te zoeken en de weg te vragen, wat bij die wegen waar iedereen met een grote machine voorbij raast, een vrijwel onmogelijke opgave is. Maar de auto is de afgod en de fiets is hier over het algemeen, een enkele wielrenner daargelaten,  kinderspeelgoed.

IMG-20180810-WA0005

IMG-20180810-WA0006

Bij Corio del Rio stak ik met een pontje de Guadalquivir over, waarna ik via aardige Andalusische plaatsjes , naar de Portugese grens bij Rosal de la Frontera reed. De romantiek van het passeren van een grens, die je in bijvoorbeeld Afrika en de voormalige Sovjet republieken nog naar hartelust kunt ervaren, behoort hier tot het verleden. De grenskantoortjes verkeerden in verval en gras en struiken groeiden uit de vensters. . Ik houd over het algemeen erg van romantiek, maar die bij grensovergangen en in consulaten om visa te verkrijgen kan me gestolen worden. Toch stopte ik op de grens, maar alleen om een paar foto’s voor mijn blog te maken, zodat mijn trouwe volgers  een indruk hebben hoe het er op die grens uitziet.

IMG-20180810-WA0007

IMG-20180810-WA0007

IMG-20180810-WA0008

IMG-20180810-WA0009

En daar begon ik aan mijn derde land op deze reis: Portugal. Ik ben juist op tijd aangekomen op de grens, want de batterij van mijn platte Chinees is leeg. Hoe graag ik ook verder zou gaan met mijn relaas in woord en beeld, het gaat niet meer. Eerst mijn apparaat aan het infuus. Een volgende keer het vervolg van mijn reis. Tot dan.

Een paar dagen geleden bereikte mij het ontstellende bericht van de aanslag op een groep fietstoeristen in Tadjikistan. Ik wens de nabestaanden van de slachtoffers in deze trieste tijd alle sterkte toe.

Een paar dagen geleden bereikte mij het ontstellende bericht van de aanslag op een groep fietstoeristen in Tadjikistan.

Aanslagen zijn er alom, zo zelfs dat we dreigen aan die afschuwelijke practijken gewend te raken. Maar als de slachtoffers collega-fietsreizigers zijn (waarvan sommigen zelfs landgenoten) en als die aanslag plaatsvindt op een weg die ik ook heb gefietst, komt de ellende opeens wel heel erg dichtbij.

Deze fietsers hebben misschien jaren gespaard of andere dingen opgegeven om zo’n interessante reis te kunnen maken en hebben de tocht ongetwijfeld goed voorbereid. Een week geleden genoten zij nog van al het moois dat de Pamir-route te bieden heeft en nu is hen door zinloos geweld zo iets vreselijks overkomen……

Het slechte nieuws greep mij zo aan, dat ik even niet in staat was (ben) mijn relaas over mijn reis door Portugal te vervolgen.

Ik wens de nabestaanden van de slachtoffers in deze trieste tijd alle sterkte toe.

Frank van Rijn.

Een groep van vier jonge Marokkaanse mountainbiketrekkers met lichte bagage haalde me in.

Bericht 11, 29 juli 2018.

15 Juli vertrok ik uit Fes. (Zo ver lig ik al achter met mijn berichtgeving!! Ik fiets blijkbaar sneller dan dat ik schrijf of type).

Ik was nog maar juist van start of een groep van vier jonge Marokkaanse mountainbiketrekkers  met lichte bagage haalde me in. Afgezien van een Marokkaanse solofietser, die ik een paar weken eerder ontmoette,  waren dat de eerste collega-fietsreizigers die ik op deze tocht door Marokko ontmoette. Twee van de vier spraken een beetje Frans, de andere twee kwamen niet verder dan “Bon jour”, maar hun Arabisch was perfect. Met die moest ik dus in het Arabisch converseren, waarbij ik niet verder kwam dan “Salaam Aleikum”. Ik trachtte met behulp van mijn selfie-stik een foto van ons allen te maken, maar zoals gebruikelijk bleef het bij gepruts. Abdel Samad zag mijn getob aan en zei:”Geef hier die platte telefoon, dan zal ik je laten zien hoe het moet” . Alles in accentloos Arabisch, natuurlijk, maar ik vermoedde dat dat de strekking van zijn woorden was. En dus schoot hij zonder stik een sublieme selfie, waarbij zijn drie compagnons en ik er ook nog een beetje op stonden.

IMG-20180729-WA0000.jpg
De meesterhand van selfie-expert Abdel Samad.
IMG-20180729-WA0001
Mijn geknoei met de selfie-stick.

Ik kon deze jeugdige ridders niet bijhouden, wenste ze goede reis en vervolgde in mijn tempo mijn route. Daarbij kwam ik over een vers stuk asfalt, waarbij de wegenbouwer bij de aanleg ervan waarschijnlijk een rekenfoutje had gemaakt. Resultaat: de helft van de weg verdwenen. Voor een foto ziet het er leuk uit en bij de colleges van wegenbouw is zo’n foto goed bruikbaar, maar in het donker kun je je hier als automobilist lelijk vergalopperen.

IMG-20180729-WA0002.jpg
Een rekenfoutje van de wegenbouwer.

Later op de dag haalden mijn vier Marokkaanse collega fietsreizigers me weer in. Zij hadden een siësta gehouden en aangezien ik dat nooit doe en nu dus ook niet, was ik ze ergens ongemerkt voorbij gereden. We kampeerden samen op een veldje langs de weg waar ze voor mij en ook voor zichzelf een rijstmaaltijd bereidden. Ze maakten een tocht van Marrakech via Fes naar Tetouan om vandaar via het Rifgebergte terug te keren naar Marrakech.

IMG-20180729-WA0003
Mijn vier Marokkaanse collega-fietsreizigers nu zonder helm en zonnebril.

Ik kwam door heuvelachtig en bergachtig land dat veel op Andalusië lijkt. Dat is niet zo vreemd want volgens de theorie van de drift der continenten hebben Andalusië en het Rifgebergte aan elkaar gezeten voordat ze uit elkaar getrokken werden. Hier evenals in zuid Spanje veel olijfbomen.

IMG-20180729-WA0004
Veel olijfbomen.
IMG-20180729-WA0005
Ook veel struiken met prachtige roze bloemen. Bougainvillea?

Om de grote weg van Chefchaouen naar Tetouan te vermijden koos ik voor de veel rustigere route via Oued Laou, die echter een hoop extra klimwerk opleverde, maar ook prachtige berglandschappen waarvan ik in het vorige bericht al een plaatje heb laten zien. De weg voerde langs een spectaculaire kloof, een gebied om nog eens speciaal naar terug te keren om er wandelingen te maken. Tot slot kreeg ik de kustweg van Oued Laou naar Tetouan met 30 km continu fors klim- en daalwerk.

IMG-20180729-WA0006
De slingerende weg naar Oued  Laoud.
IMG-20180729-WA0007
Een spectaculaire bergkloof niet ver van Oued Laoud.
IMG-20180729-WA0008
De kust van De Middellandse zee ten noorden van Oued Laoud.

Op die kustweg kwam ik alweer een viertal Marokkaanse fietserstrekkers  tegen, nu wat ouder dan die ik eerder ontmoette en met nauwelijks bagage, dus die logeerden in hotels. Zij hadden de anderen niet gezien, waaruit ik de conclusie trok dat die ergens een rustdag hadden genomen.

IMG-20180729-WA0009
Deze keer een redelijk gelukte selfie.

Een van het viertal had een rabobankshirt. Waarschijnlijk had hij dat met een Nederlandse fietser geruild tegen een Marokkaans shirt.

En zo arriveerde ik in Tetouan, vanwaar ik de brede boulevard (bij mijn eerste marokkoreis in 1978 een klein tweebaans weggetje) naar Ceuta reed. Daar nam ik de boot naar Algeciras in Spanje.

Mijn Marokko-reis zat er op, maar deze digiton heeft zijn vervolg in Spanje en Portugal. Daarover de volgende keer.

IMG-20180729-WA0010
Een laatste blik op Marokko voordat ik mij tot het Iberische schiereiland 
wendde.

 

 

 

Noord Marokko doorkruist, de boot genomen van Ceuta naar Algeciras in zuid Spanje…

Bericht 10 . 23 juli 2018.

Sinds mijn laatste bericht heb ik noord Marokko doorkruist, de boot genomen van Ceuta naar Algeciras in zuid Spanje, en een stuk door Andalusië gefietst tot ca 80 km voor de Portugese grens. Al die tijd ben ik verstoken geweest van wifi en internet (ja, ja!!) omdat mijn overnachtingsplekken te primitief waren voor al die eenentwintigste eeuwse nieuwerwetsigheid . Ook bij wildkamperen, bijvoorbeeld onder de olijfbomen begin je niet veel met zo’n mooie platte Chinese telefoon ondanks al die trucs en foefjes die er op zitten. U heeft mij dus een tijdje niet kunnen volgen maar nu zit ik in een luxe hotel in Valverde del Camino met warme douche (hoop ik) en……. wifi! Vandaar dat u dit kunt lezen.

IMG-20180723-WA0003
Onder de olijfbomen geen wifi.

Ik was blijven steken bij de stadspoort Bab Boujeloud van Fes. In die stad heb ik een dag rondgekeken en veel gezien, waarvan ik hier het een en ander wil belichten.

Toen ik de medina (oude binnenstad) een eindje in liep nodigde een man van een jaar of 20 mij uit de leerlooierij te bekijken.

“Kom mee” zei hij. “Reuze interessant!”

Argeloos liep ik met hem mee door een doolhof van straatjes naar de leerlooierij en opeens bleek hij mijn gids te zijn. En dan kom je niet meer met fatsoen (of betalen) van zo’n man af. En dus volgde ik hem maar. Hij leidde me rond tussen de vele was- en verfbasins, een niet erg schone boel waar het ook bepaald niet lekker rook. (In goed en duidelijk Nederlands: een enorme bende met een afgrijselijke stank)

Toch Interessant om dat te zien, hoewel ik me interessantere plekken kon voorstellen.

Een van die interessantere plekken was de heuvel ten noorden van Fes, waar ik vervolgens naar toe liep (na de man voor zijn opgedrongen diensten betaald te hebben). Van daar had ik een mooi uitzicht over de medina.

IMG-20180723-WA0010
Een straatje in de oude Medina van Fez.
IMG-20180723-WA0011
Nog een straatje in Fes met een bijzonder dier op de voorgrond.
IMG-20180723-WA0012
Het bijzondere dier van dichtbij.
IMG-20180723-WA0013
Kruidenwinkel in de Medina.
IMG-20180723-WA0019
De leerlooierij van Fes.
IMG-20180723-WA0014
Uitzicht over de Medina van Fes. Met mezelf er bij om wat diepte in de foto te creëren.
IMG-20180723-WA0015
Oude stadsmuren  van Fes.
IMG-20180723-WA0016
Nog meer muren,ook van Fes.

De Medressa Bou Inania, een oude Koranschool in de binnenstad bleek een beetje een tourist-trap te zijn. Voor 20 Dirham mocht je er in, maar verder dan het voorportaaltje , een aardig binnenpleintje met wat versierde poortjes en muren, kwam je niet, terwijl ik voor die 1,80 euro een soort paleis had verwacht.

IMG-20180723-WA0017
De Medressa Bou Inania, maar dit was zo’n beetje wat je er van te zien kreeg.
IMG-20180723-WA0018
Nog een aardige doorkijk in de medressa, maar door de poort mocht je niet.

Ook bezocht ik Borj Nord in Fes, het eveneens op de heuvel gelegen fort dat nu een Wapenmuseum is. Ik wilde mijn volgers tracteren op een enorme verzameling oude Marokkaanse houten geweren en scherp geslepen sabels maar nadat ik één plaatje had geschoten kwam de oppasser op me af om me met klem te verbieden te fotograferen. En dus moet u, lezer en volger van deze avonturen, er zelf naar toe. En dat was natuurlijk ook ’s mans overweging om mij het fotograferen te verbieden.

IMG-20180724-WA0000
Het enige plaatje wat ik (illegaal!) schoot.
IMG-20180724-WA0001
Het wapenmuseum van buiten ( niet illegaal!).
IMG-20180724-WA0002
Het grote bronzen kanon voor het museum. Ook niet illegaal.

En verder was er natuurlijk nog véél meer te zien in Fes, maar aangezien u er nu toch ook heen gaat, laat ik het hierbij en zal ik in mijn volgende bericht schrijven over mijn tocht van Fes naar Ceuta op de punt van Afrika, waar ik de boot nam naar Algeciras in Spanje.

IMG-20180724-WA0003
Landschap op de weg van Fes naar Ceuta.

 

 

 

Voorbij Aghbala en Khenifra kreeg ik weer fors klimwerk door de Moyen Atlas.

Bericht 9, 15 Juli 2018.

Voordat ik mijn verhaal (eigenlijk plaatjes met wat tekst er tussen, dus een soort digitaal stripverhaal) vervolg, moet ik een grote blunder van mij rechtzetten. In mijn bericht  van 7 juli plaatste ik het volgende plaatje:

IMG-20180714-WA0003
Plaatje van een dorpje in de Gorges du Dades, dat ik in mijn bericht van 7 juli plaatste.

Ik stelde daarbij de trouwe volgers van mijn avonturen voor om in mijn boek ‘Door Sahara en Sahel’ datzelfde plaatje op te zoeken, dat ik echter op die Sahara-reis heb geschoten, dus in 1986. Dan zou het interessant zijn de verschillen tussen toen en nu, 32 jaar later, te zoeken. Ik verkeerde helaas in de overtuiging dat dat plaatje in mijn boek staat , maar ik heb dat boek op deze reis niet bij me.

Nadat ik een aantal vrienden hierover gemaild heb, is mij duidelijk geworden dat dat plaatje NIET in mijn boek staat. Het zit wel in de lezing die ik zo nu en dan over de Sahara-tocht houd en daarmee was ik in de war.

Excuses dus aan al die tienduizenden volgers die aanvankelijk vlijtig, maar uiteindelijk vertwijfeld en geërgerd dat boek vele malen vruchteloos van voor naar achter en terug hebben doorgebladerd. Mea culpa! om er maar eens een Latijnse kreet doorheen te gooien.

Ik zal tzt dat plaatje uit het boek in deze rubriek plaatsen met nogmaals de foto van 7 juli j.l. er bij. Dan kunnen al die volgers (u ook, dus) alsnog de 7 ( of 10 of 0?) verschillen zoeken. En dat zal ik dan met nog meer foto’s van toen en nu doen. Dat wordt dan meteen een nieuwe vaste puzzelrubriek.

En nu mijn verhaal sinds ik Imilchil verliet:

Ik kreeg meteen weer een prachtige bergetappe met een niet al te lange klim naar een fraaie pas. Daarop volgde een grote afdaling, waarbij er weer bomen langs de hellingen stonden .

IMG-20180714-WA0004
Een mooie bergpas voorbij imilchil.
IMG-20180714-WA0005
Een lange afdaling met Uitzicht op een indrukwekkende rotsberg.
IMG-20180714-WA0006
Langzaamaan meer groen.
IMG-20180714-WA0007
Een straatje in Aghbala waar ik naar een etappe van 75 km  arriveerde.

Voorbij Aghbala en Khenifra kreeg ik weer fors klimwerk door de Moyen Atlas. Daar kwam ik door een woud van reuzen- cederbomen en langs een mooi bergmeertje om laat in de middag aan te komen bij de bron van de Oum- er- Rbia, een rivier die misschien niet iedereen direct weet te plaatsen.

IMG-20180714-WA0010
Reuzen-Cederbomen in de Moyen Atlas.
IMG-20180714-WA0011
Het bergmeertje Aguelmame Azigza.
IMG-20180714-WA0012
De bron van de Oum-er-Rbia, of eigenlijk een waterval, juist voorbij de bron.

Dicht voor het plaatsje Ain Leuh kwam ik, na door nóg een cederwoud gefietst te hebben, langs een paar paddenstoelvormige rotsen. Zulk soort grillen van de natuur spreekt mij altijd aan en ook deze keer kon ik er niet zomaar voorbij rijden. En dus zette ik mijn fiets op de standaard en probeerde een paar artistieke platen te schieten van dit knappe staaltje erosie-werk. Jammer dat er altijd mensen zijn die menen zulke rotsen te kunnen verfraaien met verf. Maar over 5000 jaar worden hier misschien groepen toeristen rondgeleid om deze dan oeroude petrogliefen te bewonderen. Bij Lascaux en Altamira zullen ze 5000 jaar geleden misschien ook gezegd hebben: “Wat knoeien die lui toch allemaal in onze mooie grotten!”

Ja, wat nu lelijk is kan vanzelf mooi worden. Als je maar lang genoeg wacht.

IMG-20180714-WA0015
Moderne petrogliefen op mooi geërodeerde rotsen.
IMG-20180714-WA0016
En nog een artistieke plaat van drie stenen paddenstoelen.

Via Azrou en na een grote afdaling vanaf Ifrane kwam ik in Fez, waar ik nu ben. Ik heb er vandaag flink wat rondgelopen en rondgekeken en daarover ga ik het de volgende keer hebben.

IMG-20180714-WA0017
Bab Boujeloud , een van de vele toegangspoorten tot de oude Medina van Fez.